Przejdź do głównej treści strony

Idea

Festiwal Prapremier ODZYSKIWANIE

Centralną ideą i hasłem organizującym jubileuszową 20. edycję Festiwalu Prapremier będzie „odzyskiwanie”. Mamy poczucie, że w ostatnich latach polski teatr bardzo mocno skręcił w stronę jednorazowości i doraźności. Teksty dramatyczne tworzone są w trakcie prób do spektakli i przeważnie wystawiane tylko raz. W znaczący sposób może wpływać to na ich jakość oraz profilowanie pod estetykę reżysera i konkretnej produkcji teatralnej. Dramat, w naszej opinii, powinien być otwartym zaproszeniem do rozmowy i interpretacji. Mamy do czynienia z dominacją „mód i trendów” jeżeli chodzi o tematy i problemy podejmowane przez współczesnych polskich twórców teatralnych, co sprawia, że wiele ważnych kwestii dla kultury zostaje w dyskursie teatralnym pominiętych. Chcemy w ramach Festiwalu Prapremier zwrócić się do idei założycielskiej tej imprezy — poszukiwania nowych języków, form, idei i tematów obecnych w najnowszych tekstach dramatycznych. Chcemy odzyskiwać w ramach Festiwalu Prapremier teksty współczesne wystawione jednokrotnie, tematy, które są pomijane przez współczesnych twórców (dlatego m.in. planujemy prapremierę dramatu poświęconego zbrodni katyńskiej) oraz inne teksty kultury, które nie są obecne w dyskursie teatralnym (w tym aspekcie chcemy zainicjować powstanie tekstu dramatycznego inspirowanego scenariuszami i filmami dokumentalnymi Krzysztofa Kieślowskiego).

Jako że od wielu lat teatr polski zapatrzony był w teatr zachodni, zwłaszcza w teatr niemiecki, chcemy poszukać nowych inspiracji, zwracając się na Wschód. Odzyskiwać naszą tożsamość związaną z położeniem Polski w Europie. Aktualnie w teatrach naszych sąsiadów: Białorusi, Ukrainy, Łotwy, a także państw byłego „bloku wschodniego” Gruzji, Armenii czy Serbii zachodzą bardzo ciekawe procesy zmian. Bycie w stałym, bliskim kontakcie z twórcami zagranicznymi jest ważnym czynnikiem rozwojowym dla polskich twórców. O ile początkiem rewolucyjnych zmian w polskim teatrze w latach 90. była dramaturgia zachodnia i idea postdramatyzmu, o tyle chcemy teraz szukać w innych przestrzeniach, zwracając się bardziej w kierunku konstrukcji niż dekonstrukcji. Wiele z mitów zostało już zdekonstruowanych, wydaje się, że ważnym zadaniem teatru dzisiaj jest tworzenie nowych opowieści i narracji poprzez nowe języki, tematy i estetyki.

 

Aurora. Nagroda Dramaturgiczna Miasta Bydgoszczy

Festiwal Prapremier organizowany od 20 lat przez Teatr Polski im. Hieronima Konieczki  w Bydgoszczy pragnie wrócić do swoich korzeni i skupić się na nowych tekstach dramatycznych wyznaczających kierunki rozwoju współczesnego teatru. W obrębie nowych tekstów dramatycznych chcemy poszukiwać nowego języka i nowych form teatru. Wierzymy, że dziś, po 30 latach od zmiany ustrojowej, Polska może stać się swoistym centrum współczesnego dramatu i teatru, dlatego powołaliśmy międzynarodową nagrodę dramaturgiczną – “AURORA – Nagroda Dramaturgiczna Miasta Bydgoszczy” przyznawaną za wybitny dramat współczesny. Aurora to z jednej strony symbol zorzy polarnej, świtu i odnowy, z drugiej zaś to symbol rewolucji – idee bliskie Teatrowi Polskiemu.

W przeciągu ostatnich dwudziestu lat polski teatr zapatrzony był na teatr zachodni  – inspirując się jego estetykami, tematami i tekstami, jednocześnie pomijając swoje korzenie  i szukanie inspiracji w regionie. W nowej formule Festiwalu Prapremier pragniemy zwrócić swoje zainteresowanie w drugą stronę – na wschód, gdzie teatralnie, ale i społecznie  i politycznie dzieje się obecnie wyjątkowo dużo.  „Wschód” rozumiemy tu w dwójnasób – terytorialnie  i geopolitycznie, ale także jako początek, odnowę, powołanie do życia. Wschód  to ferment, przenikanie się kultur, religii, systemów politycznych. Wschód to wreszcie tygiel,
w którym kotłują się ze sobą narodowe racje, tradycje, często wzajemnie wykluczające się idee, to wreszcie miejsce, gdzie pytania o kondycję człowieka, narodowość, przynależność, prawdę historyczną i społeczną są wciąż żywe i stają się tematem dla twórców teatralnych,  w szczególności zaś dla dramatopisarek i dramatopisarzy.

Zaproszenie do wzięcia udziału w konkursie  skierowaliśmy do Autorów i Autorek z Polski, ale także z: Rosji, Ukrainy, Białorusi, Litwy, Łotwy, Estonii, Finlandii, Gruzji, Armenii, Węgier, Czech, Słowacji, Albanii, Chorwacji, Serbii, Bośni i Hercegowina, Mołdawii, Rumunii, Macedonii, Słowenii, Bułgarii, Czarnogóry, Kosowa, Kazachstanu, Kirgistanu, Tadżykistanu, Uzbekistanu, Azerbejdżanu, Turkmenistanu. Nabór tekstów w języku polskim, rosyjskim bądź angielskim trwał do 15 kwietnia.

Do konkursu zgłoszonych zostało 288 tekstów. Wśród nadesłanych znalazło się  146 dramatów w języku polskim, 120 w języku rosyjskim i 22 w języku angielskim. Autorzy nadesłanych tekstów pochodzą z Azerbejdżanu, Białorusi, Bułgarii, Chorwacji, Estonii, Finlandii, Gruzji, Kazachstanu, Kosowa, Litwy, Łotwy, Polski, Rosji, Rumunii, Serbii i Ukrainy.

W pierwszym etapie konkursu trzyosobowe jury w składzie Davit Gabunia (uznany pisarz  i dramatopisarz gruziński), Julia Holewińska (dramatopisarka polska, wicedyrektorka Teatru Polskiego w Bydgoszczy) i Agnieszka Lubomira Piotrowska (tłumaczka dramatów z języka rosyjskiego, członkini Zarządu sekcji C Stowarzyszenia Autorów ZAiKS) wybrało pięć finałowych tekstów. Zostaną  one zaprezentowane w formie szkiców scenicznych w trakcie Festiwalu Prapremier.

 

Listę finalistów i finalistek konkursu poznaliśmy 30 czerwca 2021 roku. Oto werdykt jury:

Jury w składzie: Davit Gabunia, Julia Holewińska, Agnieszka Lubomira Piotrowska po przeczytaniu 288 tekstów z 16 krajów postanowiło wybrać 5 sztuk, które znajdą się
w finale AURORY. Nagrody Dramaturgicznej Miasta Bydgoszczy. W kolejności alfabetycznej są to:

Lasza Bugadze – „Antimedea” (Gruzja)

Michał Buszewicz – „Autobiografia na wszelki wypadek” (Polska)

Tijana Grumić – „I have never seen the stars” (Serbia)

Mikita Iljinczyk – „Dark room” (Białoruś)

Lena Laguszonkowa – „Matka Gorkiego” (Ukraina)

 

Jury pragnie także wyróżnić i rekomendować do wystawienia teatrom w Polsce i zagranicą następujące sztuki:

 

Magda Fertacz – „Tysiąc nocy i jedna. Szeherezada 1979” (Polska)

Olga Maciupa – „Piłka leci na wschodni brzeg”(Ukraina)

Marek Brand – „Przytul mnie” (Polska)

Wiktor Bagiński/Martyna Wawrzyniak – „Serce” (Polska)

Marta Nowak – „Zapominanie” (Polska)

Hubert Michalak – „Znakrzyża” (Polska)

Saara Turunen – „Medusa’s room” (Finlandia)

Andri Luup – „Felicitas” (Estonia)

Agata M. Skrzypek – „Na zaliczenie. Rewia udramatyzowana” (Polska)

Michał Kmiecik – „Na krawędzi” (Polska)

Oksana Sawczenko – „Kiedy paliliśmy kosmos”, tytuł oryginalny: «Когда мы курили космос» (Ukraina)

Nurajna Satpajewa – „Upadek Świnki Peppy”, tytuł oryginalny: «Грехопадение Свинки Пеппы» (Kazachstan)

Oksana Masłowa – „Patelnia”, tytuł oryginalny: «Сковорода» (Ukraina)

Alena Iwaniuszenko –  “Scrolling”, tytuł oryginalny: «Скроллинг» (Białoruś)

Daniło Brakočević – „In an Eggshell” (Serbia)

Paata Tsikolia – „Medea s01e06” (Gruzja)

Pavlo Yurov „E.M.D.R” (Ukraina)

Dmitrij Lewickij „20 sekund”, tytuł oryginalny:  «20 секунд» (Ukraina)

Dmitrij Daniłow „Co robiłeś wczoraj wieczorem?”, tytuł oryginalny: «Что вы делали вчера вечером?» (Rosja)

Andy Iva  (Andriej Iwaniuk) „Ekstremista” (Ukraina)

 

W kolejnym etapie pięcioosobowa Kapituła w składzie: Swiatłana Aleksijewicz (pisarka białoruska, Laureatka Nagrody Nobla), Davit Gabunia, Julia Holewińska, Marius Ivaskevicius (wybitny dramatopisarz litewski), Agnieszka Lubomira Piotrowska wybierze zwycięski tekst
i przyzna AURORĘ – Nagrodę Dramaturgiczną Miasta Bydgoszczy w wysokości 50.000 zł.

Dodatkowe nagrody dla finalistów przyzna Stowarzyszenie Autorów ZAiKS, które jest partnerem konkursu.

Zwycięzców poznamy podczas jubileuszowej XX edycji Festiwalu Prapremier, który odbędzie się w dniach 1 października – 4 grudnia w Teatrze Polskim w Bydgoszczy. Gala wręczenia AURORY. Nagrody Dramaturgicznej Miasta Bydgoszczy odbędzie się 23 października w Pałacu w Ostromecku.